Dani u nedelji i meseci na engleskom: izgovor, skraćenice i predlozi
· 6 min čitanja · Autor: Redakcija EasyPass
Dani u nedelji na engleskom su Monday (ponedeljak), Tuesday (utorak), Wednesday (sreda), Thursday (četvrtak), Friday (petak), Saturday (subota) i Sunday (nedelja). Meseci su January, February, March, April, May, June, July, August, September, October, November i December. I dani i meseci se u engleskom uvek pišu velikim početnim slovom, uz dane ide predlog on (on Monday), a uz mesece in (in March).
U nastavku su tabele sa izgovorom i skraćenicama, pravila za predloge, kako se datum piše i čita u britanskom i američkom engleskom, godišnja doba, česte greške i kratak test sa rešenjima.
Dani u nedelji na engleskom (tabela)
| Engleski | Izgovor (približno) | Skraćenica | Srpski |
|---|---|---|---|
| Monday | mandej | Mon | ponedeljak |
| Tuesday | tjuzdej | Tue (Tues) | utorak |
| Wednesday | uenzdej | Wed | sreda |
| Thursday | terzdej | Thu (Thurs) | četvrtak |
| Friday | frajdej | Fri | petak |
| Saturday | seterdej | Sat | subota |
| Sunday | sandej | Sun | nedelja |
Izgovor je napisan srpskim slovima i zato je približan. Na tri stvari obrati pažnju:
- u reči Wednesday prvo d se ne izgovara: kaže se „uenzdej“, ne „vednezdej“,
- th u reči Thursday nije ni t ni s: vrh jezika staviš između zuba i pustiš vazduh, kao na početku reči think,
- Tuesday se u britanskom izgovara „tjuzdej“, a u američkom češće „tuzdej“.
Završetak -day se u brzom govoru često čuje kao „-di“, pa Monday zvuči kao „mandi“. Oba izgovora su ispravna.
Korisne reči uz dane:
- weekday – radni dan (od ponedeljka do petka),
- weekend – vikend (subota i nedelja),
- today, tomorrow, yesterday – danas, sutra, juče,
- the day after tomorrow – prekosutra,
- the day before yesterday – prekjuče,
- fortnight – dve nedelje (britanski engleski).
U Velikoj Britaniji i u većini Evrope nedelja u kalendaru počinje ponedeljkom, a u SAD nedeljom. Zato američki kalendar u prvoj koloni ima Sunday.
Meseci na engleskom (tabela)
| Engleski | Izgovor (približno) | Skraćenica | Srpski |
|---|---|---|---|
| January | dženjueri | Jan | januar |
| February | februeri | Feb | februar |
| March | marč | Mar | mart |
| April | ejprl | Apr | april |
| May | mej | May | maj |
| June | džun | Jun | jun |
| July | džulaj | Jul | jul |
| August | ogest | Aug | avgust |
| September | septembr | Sep (Sept) | septembar |
| October | oktoubr | Oct | oktobar |
| November | nouvembr | Nov | novembar |
| December | disembr | Dec | decembar |
Meseci liče na srpske, pa se greške prave uglavnom u izgovoru:
- July ima naglasak na drugom slogu: „džuLAJ“, a ne „džuli“,
- April se čita „ejprl“, a August „ogest“,
- December počinje sa „di-“: „disembr“,
- February se često izgovara i „febjueri“, i to je takođe ispravno.
May je dovoljno kratak da se u tekstu ne skraćuje, a June i July se u kalendarima i tabelama skraćuju kao Jun i Jul.
Zašto se dani i meseci pišu velikim slovom?
U srpskom pišemo ponedeljak i januar malim slovom. U engleskom su dani i meseci vlastita imena i uvek počinju velikim slovom, i usred rečenice: My birthday is in May. We have English on Tuesdays.
Godišnja doba su izuzetak: spring, summer, autumn i winter pišu se malim slovom, osim na početku rečenice ili u nazivu (the Summer Olympics).
Godišnja doba na engleskom
| Engleski | Izgovor (približno) | Srpski |
|---|---|---|
| spring | spring | proleće |
| summer | samr | leto |
| autumn (britanski) / fall (američki) | otm / fol | jesen |
| winter | uintr | zima |
Uz godišnja doba ide in, sa članom the ili bez njega: in summer i in the summer su oba tačna.
Predlozi on, in i at uz dane, mesece i datume
| Predlog | Kada | Primeri |
|---|---|---|
| on | dani i datumi | on Monday, on Friday evening, on 5 May, on my birthday, on Christmas Day |
| in | meseci, godine, godišnja doba, delovi dana | in March, in 2026, in summer, in the morning |
| at | tačno vreme, noć, praznici kao period | at 8 o'clock, at night, at Christmas, at the weekend (britanski) |
| bez predloga | uz this, next, last i every | next Monday, last March, every Sunday, this week |
Pravila koja se najlakše zaborave:
- on Monday znači ovog (ili prošlog) ponedeljka, a on Mondays svakog ponedeljka: I have English on Mondays. Za takve navike koristiš present simple, o kome više piše u tekstu Present simple, past simple i present perfect.
- in the morning, ali on Monday morning: kada se navede dan, predlog postaje on.
- Vikend je at the weekend u britanskom, a on the weekend u američkom engleskom.
- Ispred next, last, this i every predlog se ne stavlja: See you next Friday (ne on next Friday).
- Od-do: from Monday to Friday, a u američkom engleskom i Monday through Friday.
Kako se piše i čita datum na engleskom?
Najveća razlika između britanskog i američkog engleskog je redosled dana i meseca.
| Britanski engleski | Američki engleski | |
|---|---|---|
| Pisanje | 20 October 2026 (ili 20th October 2026) | October 20, 2026 |
| Čitanje | the twentieth of October | October twentieth (ili October the twentieth) |
| Brojevima | 20/10/2026 | 10/20/2026 |
Zato 05/06/2026 u Londonu znači 5. jun, a u Njujorku 6. maj. Kada nisi siguran ko će čitati, napiši mesec slovima (5 June 2026) ili koristi međunarodni format godina-mesec-dan: 2026-06-05.
Dan u datumu se čita kao redni broj: first, second, third, twenty-first. U pisanju se može dodati nastavak: 1st, 2nd, 3rd, 4th, 21st, 22nd, 23rd, 31st. Za razliku od srpskog, posle broja dana u engleskom nema tačke: 20 October, a ne 20. October. Više o rednim brojevima i čitanju godina imaš u tekstu Brojevi na engleskom od 1 do 1000.
Godine se najčešće čitaju u parovima: 2026 je twenty twenty-six (može i two thousand and twenty-six), a 1999 je nineteen ninety-nine.
Korisne rečenice
- What day is it today? – It's Tuesday.
- What's the date today? – It's the twentieth of October. (američki: It's October twentieth.)
- When's your birthday? – It's on the third of May.
- What month is it? – It's October.
- The shop is closed on Sundays.
Koje greške se najčešće prave?
| Pogrešno | Tačno | Zašto |
|---|---|---|
| monday, january | Monday, January | dani i meseci se pišu velikim slovom |
| in Monday | on Monday | uz dane ide on |
| on March | in March | uz mesece ide in |
| in 5 May | on 5 May | uz datum ide on |
| at Monday morning | on Monday morning | dan sa delom dana ide sa on |
| on next Friday | next Friday | uz next, last, this i every nema predloga |
| 20. October | 20 October | u engleskom nema tačke posle broja dana |
| the twenty of May | the twentieth of May | dan se čita kao redni broj |
Proveri znanje: test
Odgovori na pitanja ili dopuni rečenice. Rešenja su ispod.
- Napiši na engleskom: sreda, četvrtak, avgust.
- Koji dan dolazi posle Friday?
- Koji mesec je između September i November?
- I go swimming ... Saturdays.
- My birthday is ... July.
- We met ... 14 February.
- See you ... next Monday. (Treba li predlog?)
- Ispravi grešku: „Our exam is on june 10th.“
- Kako bi Amerikanac brojevima napisao 3. april 2027?
- Kako se po britanski čita datum 1 March?
- Kako se kaže jesen u američkom engleskom?
- Napiši skraćenice za četvrtak i decembar.
Rešenja
1. Wednesday, Thursday, August
2. Saturday
3. October
4. on (on Saturdays = svake subote)
5. in (uz mesec ide in)
6. on (uz datum ide on)
7. bez predloga (See you next Monday.)
8. Our exam is on June 10th. (mesec velikim slovom)
9. 04/03/2027 (prvo mesec, pa dan)
10. the first of March
11. fall
12. Thu (Thurs), Dec
Kako da ih zapamtiš?
Dani i meseci se najbrže uče kroz upotrebu: podesi telefon i kalendar na engleski, beleške za sledeću nedelju piši na engleskom (Tuesday: maths test) i naglas čitaj datume dok ih zapisuješ. Ako ti je teško da preko telefona izdiktiraš ime ili adresu slovo po slovo, pogledaj tekst Engleski alfabet: izgovor slova i spelovanje.
Ako želiš da osnovne stvari kao što su datumi, brojevi i predlozi postanu automatske u razgovoru, a ne samo u testu, neki od profesora engleskog jezika može da ih uvežba sa tobom kroz kratke razgovore na času. Kako izgledaju časovi i koliko koštaju, pogledaj na stranici časovi engleskog jezika.
